Televizyon alırken nelere bakılır?

Önce oda: boyut ve izleme mesafesi

Televizyon seçimine ekran boyutundan değil, koltukla duvar arasındaki mesafeden başlıyoruz. Ekran boyutu köşegen olarak inç cinsinden verilir (1 inç = 2,54 cm). 16:9 bir ekranda genişlik köşegenin yaklaşık 0,87 katıdır; 55 inçlik bir televizyonun ekranı yaklaşık 122 cm genişliğindedir.

Ekranın görüş alanınızda kapladığı açı, "büyük mü küçük mü" sorusunun pratik cevabıdır. Basit geometriyle:

4K çözünürlükte pikseller bu mesafelerde seçilmez; HD ya da Full HD bir ekranda ise yakın oturunca görüntü yumuşar. Bu yüzden 43 inç ve üzerinde 4K, 32 inç ve altında HD ya da Full HD yaygın tercihtir. Duvara asmadan önce ürün sayfasındaki stantsız ölçüleri (G × Y × D, mm) ve ağırlığı (kg), ayak üstünde kullanacaksanız stantlı ölçüleri ve ayakların arasındaki mesafeyi ölçün; bazı modellerde ayaklar ekranın iki ucundadır ve dar bir sehpaya sığmaz.

Panel tipi: LED, QLED, Mini LED, OLED

Türkiye'de satılan modellerde karşımıza çıkan adlar ve aralarındaki temel fark şunlar:

• LED (LCD): Arkada LED aydınlatma, önde sıvı kristal panel. "Direct LED" ya da "DLED" yazan modellerde LED'ler panelin arkasına dizilmiştir. Siyahlar aydınlatma tamamen kapanamadığı için gri görünebilir.
• QLED: Yine LCD'dir; aydınlatmanın önüne kuantum nokta katmanı eklenir, renk gamı genişler. Siyah seviyesi LED ile aynı mantıkta çalışır.
• Mini LED (Neo QLED, QD-Mini LED, SQD-Mini LED gibi ticari adlarla): Çok sayıda küçük LED, ekranı yüzlerce ya da binlerce bölgeye ayırarak bölgesel karartma yapar. Karartma bölgesi sayısı üreticinin verdiği önemli bir rakamdır; bölge sayısı arttıkça parlak nesnelerin etrafındaki hale azalır.
• OLED / QD-OLED: Her piksel kendi ışığını üretir, aydınlatma katmanı yoktur. Siyah tamamen siyahtır ve görüş açısı geniştir. Tepe parlaklık genelde Mini LED'den düşüktür; sabit görüntülerin uzun süre ekranda kalması (kanal logosu, oyun arayüzü) için üreticiler piksel kaydırma gibi koruma işlevleri ekler.

Çok aydınlık bir salon için parlaklık, karanlık oda ve film için siyah seviyesi öne çıkar. Ürün sayfalarındaki parlaklık değerinin "tepe" (peak) mi "tipik" mi olduğuna, hangi ekran boyutu için verildiğine bakıyoruz; aynı serinin büyük boyutları çoğu zaman daha parlaktır.

Yenileme hızı: yerel değer ile pazarlama değeri

Panelin gerçek yenileme hızı 50/60 Hz, 100/120 Hz ya da 144 Hz olur. Teknik tablolarda bunun yanında "MEMC", "Motion Rate", "DLG 240 Hz" ya da "VRR 288 Hz'e kadar" gibi daha yüksek sayılar görülebilir. Bunlar ara kare ekleme ya da çözünürlüğü düşürerek ulaşılan değerlerdir. Spor ve oyun için karşılaştırırken yerel (native) yenileme hızını esas alıyoruz.

HDR biçimleri

HDR, parlak ve karanlık alanlardaki ayrıntıyı korumak için ek bilgi taşıyan görüntü biçimidir. HDR10 neredeyse tüm 4K televizyonlarda vardır. Dolby Vision ve HDR10+ sahne sahne ayar bilgisi taşır; hangi biçimi desteklediği markadan markaya değişir. Kullandığınız yayın platformu ve oyun konsolu hangi biçimi veriyorsa, televizyonun onu desteklemesi işe yarar. HLG, canlı yayınlarda kullanılan HDR biçimidir.

Oyun ve bağlantılar

• HDMI sayısı ve sürümü: Konsol, soundbar ve uydu alıcısı bağlayacaksanız en az 3 HDMI gerekir. 4K 120 Hz ve üzeri için HDMI 2.1 özelliklerine bakılır: VRR (değişken yenileme hızı), ALLM (otomatik düşük gecikme modu). HDMI 2.1 etiketi tek başına bu özelliklerin hepsinin olduğu anlamına gelmez; tabloda tek tek yazılmasına bakıyoruz.
• eARC: Soundbar ya da ev sinemasına Dolby Atmos gibi çok kanallı sesi HDMI üzerinden aktarmak için eARC destekli giriş gerekir.
• Kablosuz: Wi-Fi sürümü (Wi-Fi 5, 6, 6E) ve Bluetooth (kulaklık, hoparlör bağlamak için).
• USB ve optik çıkış: USB bellekten video oynatmak, eski ses sistemlerini bağlamak için.

İşletim sistemi ve uygulamalar

Türkiye'de satılan televizyonlarda Google TV, Tizen (Samsung), webOS (LG), Titan OS, VIDAA ve Whale OS gibi sistemler var. Hepsinde büyük yayın uygulamaları bulunabilir, ama yerli platformların ve bazı uygulamaların hangi sistemde olduğu değişebilir. Kullandığınız uygulamaları satın almadan önce o sistemin uygulama mağazasında aramanızı öneriyoruz. Bellek (RAM) ve depolama (GB) değerleri menülerin akıcılığı ve kurulabilecek uygulama sayısını etkiler; her üretici bu değerleri vermez.

Uydu alıcı ve yayın

Türkiye'de birçok evde uydu çanağı kullanıldığı için dahili uydu alıcısı (DVB-S/S2) önemli bir ölçüttür; karasal (DVB-T2) ve kablo (DVB-C) desteği ayrıca yazılır. Uydu alıcısı yoksa harici bir alıcı ve bunun için bir HDMI girişi daha gerekir. Ortak arayüz yuvası (CI+) şifreli yayın kartı kullanmak içindir.

Ses

Televizyonların dahili hoparlörleri watt (W) ve kanal sayısıyla (2.0, 2.1) verilir. İnce kasada bas sınırlıdır; Dolby Atmos desteği yazsa bile tavana yansıyan ayrı hoparlörler çoğu modelde yoktur. Diyalogları net duymak ya da film izlemek için soundbar ekleyecekseniz eARC'ı kontrol edin.

Enerji etiketi

AB'de televizyonlar 2019/2013 sayılı tüzüğe göre A–G arası enerji sınıfıyla etiketlenir. Etikette SDR ve HDR için ayrı sınıflar ile 1000 saatteki tüketim (kWh/1000 sa) yer alır. Türkiye'de satılan modellerin resmî sayfalarında da aynı sınıf gösterimini görüyoruz; büyük çoğunluk E, F ve G sınıfında. Etiketteki QR kod ürünün AB enerji veri tabanındaki (EPREL) kaydına götürür; teknik tablodaki tüketimle karşılaştırmak için kullanılabilir. Aynı serinin farklı boyutlarının sınıfı farklı olabilir.

Duvar montajı

Duvara asacaksanız VESA ölçüsüne (ör. 300 × 300 mm) uygun bir aparat seçilir. Bazı modellerde aparat kutudan çıkmaz, bazı tasarım modellerinde üreticinin kendi aparatı gerekir. Arkadaki bağlantı yuvalarının yana mı arkaya mı baktığı, duvara ne kadar yakın asılabileceğini belirler.

Garanti ve servis

6502 sayılı Kanun'a göre garanti süresi en az iki yıldır. Garantinin ithalatçı ya da üretici tarafından verildiğini, yetkili servis ağını ve panel arızalarının garanti koşullarını satın almadan önce kontrol etmeyi öneriyoruz. Ölü piksel ve panel üzerindeki çizgiler için üreticilerin koşulları farklıdır.

Kısa kontrol listesi