Elektrikli süpürge alırken nelere bakılır?

Bu rehber hangi süpürgeleri kapsıyor?

Bu sayfada prize takılarak çalışan, gövdesi yerde tekerlekle sürüklenen klasik süpürgeleri ele alıyoruz: toz torbalı, toz torbasız (siklonlu) ve su filtreli modeller. Şarjlı dikey süpürgeler ve robot süpürgeler için ayrı rehberlerimiz var; onlarda ölçüm ve mevzuat durumu farklı.

Watt yükseldikçe süpürge daha iyi çeker mi?

Hayır. Kablolu süpürgelerde Avrupa'da 1 Eylül 2017'den beri geçerli olan çevreye duyarlı tasarım kuralı (AB 666/2013), nominal giriş gücünü 900 W ile sınırlıyor. Aynı kural yıllık enerji tüketimini 43 kWh, ses gücünü 80 dB(A) ile sınırlıyor; halıda ve sert zeminde asgari toz toplama oranı, motor ömrü (en az 500 saat) ve hortum dayanıklılığı için de alt sınırlar koyuyor. Bu yüzden Türkiye'de satılan güncel modellerin resmî sayfalarında giriş gücünü çoğunlukla 650–900 W aralığında görüyoruz. 2000 W ve üzeri süpürgeler artık bu pazarda yeni ürün olarak satılmıyor.

Giriş gücü motorun şebekeden çektiği elektriktir, emiş performansı değildir. Emişi belirleyen; motor, siklon ya da torba yapısı, hortum çapı ve başlığın zemine oturuşudur. Bazı üreticiler hava akışını litre/saniye (l/s) olarak verir; bu değer giriş gücünden daha anlamlıdır ama yalnız aynı ölçüm koşulunda karşılaştırılabilir.

Enerji etiketi neden yok?

Süpürgeler için AB'nin 665/2013 sayılı enerji etiketi, AB Genel Mahkemesi'nin 8 Kasım 2018 tarihli kararıyla iptal edildi. Mahkeme, testlerin boş hazneyle yapılmasının gerçek kullanımı yansıtmadığını kabul etti. Bugün mağazada A, B, C harfli bir süpürge etiketi görmüyorsanız bunun nedeni budur. Tasarım kuralı (666/2013) ise yürürlükte; yani sınırlar geçerli, ama karşılaştırma tablosu yok. Biz de bu yüzden üreticinin teknik tablosundaki ham değerlere bakıyoruz.

Torbalı mı, torbasız mı, su filtreli mi?

Alerjisi olan biri evde yaşıyorsa torba kapatma sistemi ya da hazneyi tek elle, uzak tutarak boşaltma imkânı önemlidir.

Filtre: "HEPA" yazması yeterli mi?

Avrupa'da yüksek verimli filtreler EN 1822 standardına göre sınıflanır: E10–E12 (EPA), H13–H14 (HEPA), U15–U17 (ULPA). H13 sınıfı, en geçirgen parçacık boyutunda en az %99,95 tutma verimi gerektirir. Resmî sayfalarda "HEPA 13", "Alerji H13 filtresi", "HEPA 12" gibi sınıflı ifadeler de, yalnız "HEPA hijyenik filtre" gibi sınıfsız ifadeler de görüyoruz. Sınıf yazmıyorsa bunu bir ölçüm sonucu olarak kabul etmiyoruz. Filtre kadar gövdenin sızdırmazlığı da önemlidir; filtre iyi olsa bile gövde birleşim yerlerinden hava kaçabilir.

Filtrenin yıkanabilir olup olmadığını ve yedek filtrenin ürün koduyla satılıp satılmadığını da kontrol edin. Bazı üreticiler yedek filtre kodunu teknik tabloda veriyor.

Ses seviyesi

Teknik tablolarda ses iki şekilde yazılır: ses gücü seviyesi dB(A) ya da yalnız "gürültü seviyesi" dB. Ses gücü cihazın yaydığı toplam sestir ve 666/2013'teki 80 dB(A) sınırı buna uygulanır. İncelediğimiz modellerde 67–80 dB aralığında değerler var. "67-77 dB" gibi aralıklar çoğunlukla en düşük ve en yüksek güç kademesini gösterir. Desibel logaritmik bir ölçek olduğu için 3 dB fark kulağa küçük gelse de ses enerjisinin yaklaşık iki katı demektir.

Kablo, çalışma yarıçapı ve kullanım kolaylığı

• Kablo uzunluğu (m) ve çalışma yarıçapı (m): Yarıçap; kablo, hortum ve borunun toplam erişimidir. Geniş bir salonda priz değiştirmeden çalışmak için 10 m ve üzeri işe yarar. İncelediğimiz modellerde yarıçap 9–12 m arasında.
• Ağırlık (kg): Merdivenli evde süpürgeyi taşıyacaksanız 4–5 kg ile 7 kg arasındaki fark hissedilir. Su filtreli modeller en ağır grupta.
• Boru: Teleskopik metal boru boyunuza göre ayarlanır. Boru bağlantı tipi (konik, kilitli) ileride başka başlık takarken önemlidir.
• Güç ayarı: Döner düğme ya da sapta kumanda; perde ve döşeme için düşük güç gerekir.
• Başlıklar: Halı-sert zemin başlığı, aralık ucu, döşeme ve mobilya fırçası standart pakette olmalı. Turbo fırça, evcil hayvan tüyü olan evlerde fark yaratır.

Teknik tabloda karşılaştırırken

1. Giriş gücü 900 W'ı aşmaz; bu yüzden watt ile değil, hava akışı (l/s), hazne/torba hacmi ve başlıkla karşılaştırın.
2. Hazne veya torba hacmini litre olarak isteyin.
3. Filtre sınıfı (E12, H13 gibi) yazıyor mu, bakın.
4. Ses değerinin hangi birimde (dB veya dB(A)) ve hangi kademede verildiğini okuyun.
5. Çalışma yarıçapı ile evinizdeki en uzak noktayı karşılaştırın.

Garanti, servis ve yedek parça

Elektrikli süpürge Türkiye'de garanti belgesiyle satılması zorunlu ürünlerdendir. 6502 sayılı Kanun'a göre garanti süresi teslimden itibaren en az iki yıldır. Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliği'nin ek listesinde elektrikli süpürgeler için kullanım ömrü 10 yıl, azami tamir süresi 20 iş günü olarak belirlenmiş; üretici ya da ithalatçının her coğrafi bölgede en az 3 olmak üzere toplam 30 yetkili servis bulundurması gerekiyor. Kullanım ömrü boyunca yedek parça bulundurma yükümlülüğü de bu listeye dayanır.

Bazı üreticiler motor için yasal sürenin üzerinde ek garanti veriyor; bu ek garantinin koşulları (kayıt zorunluluğu, kapsam) üreticinin kendi sayfasında yazar. Satın almadan önce torba, filtre ve başlıkların resmî kanaldan satılıp satılmadığına bakmanızı öneriyoruz.